Η Ομηρική Ιθάκη είναι αδιαμφισβήτητα νησί

''ου γαρ τις νήσων ιππήλατος ουδ΄ ευλείμων,
αι θ΄ αλί κεκλίαται, Ιθάκη δε τε και περί πασέων''
(δ 607-608)

Μετάφραση
- κανένα από τα νησιά που τα ζώνει η θάλασσα δεν είναι κατάλληλα για ιππασία ούτε έχει καλά λιβάδια, και η Ιθάκη λιγότερο κατάλληλη από τα άλλα.

Παρατήρηση
Ο Όμηρος ξεκάθαρα αναφέρει και σε αυτό το απόσπασμα της Οδύσσειας ότι η Ιθάκη είναι νήσος.

Σχόλιο
Συνεπώς οι θεωρίες:
1. Του Γερμανού Βίλελμ Ντέρπφελντ ότι η Ομηρική Ιθάκη ήταν η Λευκάδα απορρίπτεται, διότι στη Μυκηναική εποχή δεν ήταν νησί αλλά χερσόνησος της Ακαρνανίας.
2. Απορρίπτεται επίσης και η θεωρία της Παλικής του Άγγλου James Diggle ως η Ομηρική Ιθάκη, διότι δεν ήταν νησί αλλά χερσόνησος της Κεφαλονιάς.

Συμπέρασμα
Άλλο ένα απόσπασμα της Οδύσσειας που ταιράζει στη νήσο Κάλαμο ως την Ομηρική Ιθάκη.
 

Η Ομηρική Ιθάκη είναι νησί και όχι χερσόνησος

 ''αχνυμενός περ΄ εισί και άλλαι πολλαί Αχαιίδες, αι μεν εν αυτή αμφιάλω Ιθάκη''
(οδ. φ 250-252)

Μετάφραση
- υπάρχουν και άλλες πολλές Αχαιίδες γυναίκες, άλλες στην περιτριγυρισμένη από θάλασσα Ιθάκη

Παρατήρηση
Ο Όμηρος δέκα φορές στην Οδύσσεια αναφέρει ξεκάθαρα ότι η Ιθάκη είναι νησί.

1. ''όσσοι γαρ νήσοισιν'' - (α 245-247)
2. ''αμφιάλω Ιθάκη'' - (α 386)
3. ''αμφιάλω Ιθάκη'' - (α 395)
4. ''αμφιάλω Ιθάκη'' - (α 401)
5. ''αμφιάλω Ιθάκη'' - (β 293)
6. ''αι θ΄ αλί κεκλίαται'' - (δ 607-608)
7. ''ειν αλί κείται προς ζόφον'' - (ι 25-26)
8. ''τήμος δε νήσω'' - (ν 95)
9. ''όσσοι γαρ νήσοισιν'' - (π 122-124)
10. ''αμφιάλω Ιθάκη'' - (φ 252)


Σχόλιο
1. Η Παλική ως η (Ομηρική Ιθάκη) αποκλείεται, διότι δεν είναι νησί αλλά χερσόνησος της Κεφαλονιάς.
2. Η Λευκάδα ως η (Ομηρική Ιθάκη) αποκλείεται, διότι δεν ήταν νησί αλλά χερσόνησος της Ακαρνανίας. (Νησί έγινε αργότερα από τους Κορίνθιους τον 7ο π.Χ.).


Συμπέρασμα
Άλλος ένας στίχος της Οδύσσειας που ταιράζει στη νήσο Κάλαμο ως την Ομηρική Ιθάκη.

Η γεωγραφική θέση της Ιθάκης σύμφωνα με τον Βιργίλιο

 ''iam medio apparet fluctu nemorosa Zacynthos
Dulichiumque Sameque et Neritos ardua saxis.

effugimus scopulos Ithacae, Laertia regna,
et terram altricem saevi exsecramur Ulixi.
mox et Leucatae nimbosa cacumina montis
et formidatus nautis aperitur Apollo.''
(Αινειάδα Βιργιλίου, Βιβλίο ΙΙΙ, 270-275)

Μετάφραση
Τώρα φανερώνεται πάνω απ’ τ’ αφρισμένα κύματα η δασωμένη Ζάκυνθος και το Δουλίχιο και η Σάμη και τα απότομα γκρέμια του Νήριτου
Ξεπερνάμε γρήγορα τις βραχοκορφές της Ιθάκης, του Λαέρτη το βασίλειο, και στο πέρασμά μας αναθεματίζουμε τη χώρα που γέννησε τον Οδυσσέα.
Σύντομα και του Λευκάτα εμφανίζεται η συννεφοσκεπασμένη λοφοσειρά και ο Ναός του Απόλλωνα, τον οποίο οι ναυτικοί φοβούνται.

Παρατήρηση
Ο Αινείας αφηγείται τις περιπλανήσεις των Τρώων μετά την πτώση της Τροίας. Ναυπηγώντας πλοία σαλπάρουν ως πρόφυγες για να ζήσουν σε μια νέα γη όπου την βρίσκουν στην Ιταλία. Για να φτάσουν όμως εκεί από την Τροία ερχόμενοι, διασχίζουν το Ιόνιο πέλαγος από το Νότο προς τον Βορρά.

Σχόλια
1. Ο Βιργίλιος στην Αινειάδα πανηγυρικά επιβεβαιώνει τη γεωγραφική τοποθέτηση των τεσσάρων νησιών, όπως την περιγράφει ο Όμηρος.
2. Πλέοντας κάποιος από το Νότιο τμήμα του Ιονίου Πελάγους με προορισμό την Αδριατική, πρώτα συναντά τη Ζάκυνθο μετά τα δίδυμα νησιά Κεφαλονιά, Θιάκι (Dulichiumque Sameque - ''Δουλίχιον τε Σάμη τε'', όρα επίσης οδ. Ι 21-20) και μετά τον Κάλαμο (Ομηρική Ιθάκη) και μετά την Λευκάδα (Λευκάτα).

Συμπέρασμα
Άλλο ένα απόσπασμα της αρχαίας γραμματείας (Αινειάδα - 1ος π.Χ) που ταιράζει απόλυτα ότι η Ομηρική Ιθάκη είναι η νήσος Κάλαμος!

Οι μνηστήρες της Ομηρικής Ιθάκης

 ''μνηστήρων δ΄ ούτ΄ άρ δεκάς ατρεκές ούτε δύ΄ οίαι,

αλλά πολύ πλέονες, τάχα δ΄ είσεαι ενθάδ΄ αριθμόν,
έκ μέν Δουλιχίοιο δύο καί πεντήκοντα
κούροι κεκριμένοι, έξ δέ δρηστήρες έπονται,
έκ δέ Σάμης πίσυρες τε καί είκοσι φώτες έασιν,
έκ δέ Ζακύνθου έασιν εείκοσι κούροι Αχαιών,
έκ δ΄ αυτής Ιθάκης δυοκαίδεκα πάντες άριστοι,''
(οδ. π  245-252)

Μετάφραση
Ο αριθμός των μνηστήρων ούτε μια δεκάδα είναι ούτε δυο μόνο, αλλά πολύ περισσότερες δεκάδες, αμέσως μπορείς να μάθεις τον ακριβή αριθμό.
Από το Δουλίχιο είναι πενήντα δύο διαλεχτοί νέοι, έξι υπηρέτες τους ακολουθούν.
Από τη Σάμη είκοσι τέσσερεις άνδρες και από τη Ζάκυνθο είκοσι νέοι από τους Αχαιούς.
Από την ίδια την Ιθάκη δώδεκα είναι, όλοι ευγενείς.

Παρατήρηση
Οι μνηστήρες στο σύνολό τους ήταν 108, κατά νησιά ως εξής:
1. Δουλίχιο, 52
2. Σάμη, 24
3. Ζάκυνθος, 20
4. Ιθάκη,12
Αν κρίνουμε από τον αριθμό των μνηστήρων τον πληθυσμό και το μέγεθος των νήσων τότε πρώτο έρχεται το Δουλίχιο, ακολουθεί η Σάμη, ύστερα η Ζάκυνθος και τελευταία η Ιθάκη.

Σχόλια
Συνεπώς στην αναζήτηση για το ποιά είναι η Ομηρική Ιθάκη αποκλείονται η Κεφαλονιά και η Λευκάδα λόγω τους μεγέθους τους, αφού η Ιθάκη εκ των λιγότερων μνηστήρων αποκαλύπτεται ότι είναι το μικρότερο νησί.

Συμπέρασμα
Άλλο ένα απόσπασμα της Οδύσσειας που ταιράζει απόλυτα στη νήσο Κάλαμο διότι είναι το μικρότερο νησί από τα υπόλοιπα Ομηρικά νησιά του Οδυσσέα.

Η περίμετρος της Ομηρικής Ιθάκης

''Η περίμετρος της Ιθάκης είναι κάπου ογδόντα στάδια''
(Στράβων, Γεωγραφικά Ι, 12.)

''Η περίμετρος της Ιθάκης είναι 25 Ρωμαικά μίλια''
(Πλίνιος, Historia Naturalis, 4,12.)

Παρατήρηση
1. Ένα στάδιο ισούται περίπου με 195 μέτρα. Συνεπώς κατά τον Στράβωνα η Ιθάκη έχει περίμετρο (195Χ80) = 15.6 χιλιόμετρα.
2. Ένα Ρωμαικό μίλι ισούται με 1.480 μέτρα. Συνεπώς κατά τον Πλίνιο η Ιθάκη έχει περίμετρο (1.480Χ25) = 37 χιλιόμετρα.

Σχόλια
1. Η Κεφαλονιά έχει περίμετρο 254 χιλιόμετρα.
2. Η Λευκάδα έχει περίμετρο 116 χιλιόμετρα.
3. Η σημερινή Ιθάκη έχει περίμετρο 72 χιλιόμετρα.
4. Η Παλική έχει περίμετρο περίπου 70 χιλιόμετρα.
5. Ο Κάλαμος έχει περίμετρο 31,4 χιλιόμετρα.

Συμπέρασμα
Είναι προφανές ότι η νήσος Κάλαμος είναι (με μεγάλη διαφορά από τα υπόλοιπα νησιά), πιο κοντά στις μετρήσεις των αρχαίων για την περίμετρο της Ομηρικής Ιθάκης και ιδίως του Πλίνιου. 
 

Η Ομηρική Ιθάκη δεν είναι κοντά στην 'Ηλιδα, ενώ τα άλλα νησιά είναι.

 

''Την δ΄ αύ Τηλέμαχος πεπνυμένος αντίον ηύδα.
Μήτερ εμή, τόξον μεν Αχαιών ού τις εμείο
κρείσσων, ώ κ΄ εθέλω, δόμεναί τε και αρνήσασθαι,
ούθ΄ όσσοι κραναήν Ιθάκην κάτα κοιρανανέουσιν,
ούθ΄ όσσοι νήσοισι προς Ήλιδος ιπποβότοιο''
(οδ. φ  343 - 347)

Μετάφραση
- Σ΄ αυτήν απαντούσε ο συνετός Τηλέμαχος: Μητέρα μου, για το τόξο κανένας από τους Αχαιούς δεν είναι καταλληλότερος από εμένα, για να το δώσω σε όποιον θέλω και να το αρνηθώ, ούτε όσοι είναι άρχοντες στην πετρώδη Ιθάκη ούτε όσοι στα νησιά κοντά στην Ήλιδα, που τρέφει άλογα.

Παρατήρηση
Ο Τηλέμαχος ο υιός του Οδυσσέα συνομιλεί με την μητέρα του Πηνελόπη, λέγοντάς της (από το απόσπασμα αυτό της Οδύσσειας), ότι η Ιθάκη δεν είναι κοντά στην Ήλιδα ενώ τα άλλα Ομηρικά νησιά είναι.

Σημείωση
Επιπλέον, αφού η Ιθάκη δεν είναι κοντά στην Ήλιδα, ενώ τα άλλα νησιά είναι, τότε αυτά τα ομηρικά νησιά είναι ανάμεσα (μεσολαβούν δηλαδή γεωγραφικά) στην Ιθάκη και την Ήλιδα!

Σχόλια
1. Γεωγραφικά τα νησιά Ζάκυνθος, Κεφαλονιά, Παλική (εάν ήταν τότε νησί) και η σημερινή Ιθάκη είναι κοντά στην Ήλιδα, (νομός Ηλείας).
2. Η Λευκάδα δεν είναι κοντά αλλά τότε δεν ήταν νησί αλλά χερσόνησος της Ακαρνανίας.
3. Μόνον ο Κάλαμος δεν είναι κοντά στην Ήλιδα και επιπλέον ανάμεσα σ΄ αυτόν και την Ήλιδα, μεσολαβούν πράγματι νησιά.

Συμπέρασμα
Άλλο ένα απόσπασμα του Ομήρου στην Οδύσσεια που ταιριάζει στη νήσο Κάλαμο ως την Ομηρική Ιθάκη, την οποία την ξεχωρίζει από τα άλλα νησιά που είναι κοντά στην Ήλιδα!!

Η Ομηρική Ιθάκη βρίσκεται μακριά από την Αχαική γη

 ''τώ τοί ξείν΄, Ιθάκης γε και είς Τροίην όνομ΄ ίκει,
την περί τηλού φασίν Αχαιίδος έμμεναι αίης.''
(οδ. ν  243 - 244)

Μετάφραση
- Για αυτό, ξένε, τ΄ όνομα της Ιθάκης έχει φτάσει και μέχρι την Τροία, για την οποία λένε ότι βρίσκεται μακριά από την αχαική γή.


Παρατήρηση
Σε αυτόν τον στίχο εμφανίζεται η Αθηνά στον Οδυσσέα (που βρίσκεται στην Ιθάκη) μεταμορφωμένη σε νέο άνδρα βοσκό και του αποκαλύπτει το όνομα του τόπου, λέγοντάς του επίσης, ότι το όνομα Ιθάκη έφτασε μεν μέχρι την Τροία αλλά είναι μακριά από την αχαική γη!

Σχόλια
1. Τα νησιά Ζάκυνθος, Κεφαλονιά, σημερινή Ιθάκη, Παλική (εάν ήταν τότε νησί) είναι απέναντι και όχι μακριά, αλλά κοντά από την αχαική γη.
2. Η Λευκάδα είναι μακριά, όμως τότε δεν ήταν νησί αλλά χερσόνησος της Ακαρνανίας.
3. Το νησί που είναι εμφανώς μακριά από την αχαική γη είναι ο Κάλαμος.

Συμπέρασμα
Άλλο ένα απόσπασμα (στίχοι) της Οδύσσειας που φανερώνει (ταιριάζει), ότι η Ομηρική Ιθάκη είναι η νήσος Κάλαμος.

Υ.Γ. Περισσότερα
https://www.youtube.com/watch?v=48CIw4RheCE